Czarny tusz to podstawa praktycznie każdego stanowiska tatuatora. Używa się go do konturu, detalu, blackworku, wypełnień, letteringów, realizmu oraz budowania całej skali przejść w black & grey.
Nie oznacza to jednak, że każda butelka z napisem „Black” jest tym samym produktem. Czernie różnią się koncentracją pigmentu, konsystencją, sposobem przepływu i zastosowaniem. Tusz przygotowany przede wszystkim do cienkich linii może zachowywać się inaczej niż bardzo mocna czerń do blackoutu, a greywash jest jeszcze inną kategorią.
W tym poradniku wyjaśniamy, czym różnią się linery, czernie uniwersalne, tusze do wypełnień, bardzo mocne czernie oraz greywashe i jak dobrać je do stylu pracy.
Rodzaje czarnych tuszy w skrócie
Liner Black – czerń nastawiona przede wszystkim na płynne prowadzenie i kontur.
Universal / All-round Black – jedna czerń do linii, cieniowania i mniejszych lub większych wypełnień.
Blackout / Filling Black – mocno nasycona czerń do dużych, równych powierzchni.
Extra Black / Triple Black – nazwy stosowane dla bardzo mocno napigmentowanych czerni; nie stanowią jednak jednej oficjalnej klasy technicznej.
Greywash – czarny tusz rozcieńczony w określonym stopniu, przeznaczony do budowania przejść tonalnych. To nie to samo co kryjący szary tusz.
Dlaczego istnieje kilka rodzajów czarnego tuszu?
W teorii wszystkie są czarne. W praktyce tatuator oczekuje zupełnie innych właściwości podczas prowadzenia cienkiego konturu niż podczas nasycania dużego fragmentu blackworku.
Różnice pomiędzy czerniami mogą dotyczyć między innymi:
ilości i rodzaju zastosowanego pigmentu,
proporcji pigmentu do bazy,
lepkości,
przepływu przez kartridż lub igłę,
sposobu rozprowadzania na większej powierzchni,
łatwości rozcieńczania do greywashu,
charakteru wygojonej czerni – np. bardziej matowego lub chłodniejszego tonu.
Dlatego zamiast pytać wyłącznie „jaki jest najczarniejszy tusz?”, lepiej zacząć od pytania: do czego właściwie ma służyć?
Z czego składa się czarny tusz do tatuażu?
Czarne tusze mają często stosunkowo prostą formułę w porównaniu z rozbudowanymi paletami kolorystycznymi.
Najważniejszym elementem jest czarny pigment. Bardzo często wykorzystywany jest Carbon Black oznaczany jako CI 77266 – drobny pigment węglowy odpowiadający za czarny kolor.
Sam suchy pigment nie jest jednak tuszem. Musi zostać równomiernie rozproszony w odpowiedniej bazie.
Typowa formulacja może więc zawierać:
Carbon Black / CI 77266 – pigment odpowiadający za czerń,
wodę – podstawowy składnik fazy płynnej,
glicerynę lub glikol – wpływające między innymi na właściwości i konsystencję mieszaniny,
substancje dyspergujące i wiążące – pomagające utrzymać pigment równomiernie rozprowadzony,
inne dodatki technologiczne zależne od receptury konkretnego producenta.
Nie ma jednego składu wspólnego dla wszystkich czarnych tuszy. Każdy producent może budować bazę inaczej.
Dobry przykład prostej receptury: producent Eclipse podaje dla swojej czerni Aqua, Glycerin, CI 77266 oraz Ammonium Acrylates Copolymer. To dobrze pokazuje podstawową zasadę: pigment + płynna baza + składniki pomagające utworzyć stabilną dyspersję.
Czarny pigment to nie „czarna farba w proszku”
W tuszu pigment występuje w postaci bardzo drobnych cząstek rozproszonych w bazie. To właśnie sposób przygotowania tej dyspersji ma ogromny wpływ na zachowanie produktu.
Liczy się nie tylko ilość pigmentu, ale również:
jego jakość i czystość,
wielkość i rozkład cząstek,
stabilność mieszaniny,
rodzaj zastosowanej bazy,
lepkość gotowego tuszu.
Dlatego dwie czernie zawierające ten sam indeks pigmentu CI 77266 mogą pracować zupełnie inaczej.
Liner Black – czerń do konturu
Linery to czernie przygotowane przede wszystkim z myślą o prowadzeniu linii.
W takim zastosowaniu bardzo ważne są płynny przepływ i przewidywalne podawanie tuszu przez kartridż. Tusz nie powinien niepotrzebnie utrudniać prowadzenia cienkich, długich linii.
Liner może być dobrym wyborem do:
klasycznych konturów,
fineline, jeśli charakter konkretnego produktu i technika tatuatora są odpowiednie,
letteringu,
geometrycznych i ornamentalnych linii,
detalu.
Przykładem specjalistycznej czerni do konturu jest Panthera Liner Black.
LINER / REACH
Panthera Liner Black
Czerń opracowana przede wszystkim do konturu. Dobry wybór dla tatuatorów, którzy wolą oddzielić tusz do linii od mocniejszej czerni wykorzystywanej do wypełnień.
Pojemności: 30 ml i 150 ml.
Uniwersalny czarny tusz – jedna butelka do wielu technik
Nie każdy tatuator potrzebuje osobnej czerni do każdego zadania.
Uniwersalne czernie są projektowane tak, aby można było wykorzystać je do:
konturu,
detalu,
cieniowania,
wypełnień,
przygotowywania własnego greywashu.
To dobre rozwiązanie dla tatuatora, który chce zachować jeden charakter czerni w całym projekcie albo nie potrzebuje bardzo wyspecjalizowanych produktów.
Dobrym przykładem jest Dynamic Union Black. Producent klasyfikuje go jako cienką, uniwersalną czerń przeznaczoną do linii, cieniowania, wypełniania oraz greywashu.
UNIWERSALNA CZERŃ / REACH
Dynamic Union Black
Płynna, uniwersalna czerń do linii, cieniowania, wypełnień i tworzenia greywashu.
Pojemności: 30 ml i 240 ml.
Eclipse Total Eclipse – jedna czerń do praktycznie całej pracy
Innym przykładem uniwersalnego podejścia jest Eclipse Total Eclipse.
Ma stosunkowo płynną konsystencję, ale jednocześnie pozostaje mocną czernią. Producent projektuje ją do linii, cieniowania, wypełnień oraz przygotowywania przejść black & grey.
ALL-ROUND BLACK / REACH
Eclipse Total Eclipse
Uniwersalna europejska czerń do konturu, cieniowania, wypełniania oraz pracy w black & grey.
Pojemności: 150 ml i 260 ml.
Czerń do wypełnień i blackoutu
Przy dużych czarnych powierzchniach priorytety są inne niż podczas prowadzenia cienkiego konturu.
Tutaj ważne jest przede wszystkim:
mocne nasycenie,
równomierne pokrywanie większej powierzchni,
przewidywalna konsystencja podczas pracy magnumem,
możliwość uzyskania jednolitej czerni bez niepotrzebnego wielokrotnego przepracowywania tego samego miejsca.
Tego typu produkty często występują pod nazwami:
Blackout, Tribal Black, Filling Black, Packing Black.
Przykładem jest Dynamic Blk Out, opracowany szczególnie pod blackwork i duże czarne wypełnienia.
BLACKOUT / REACH
Dynamic Blk Out
Mocno napigmentowana czerń przygotowana przede wszystkim do blackworku, dużych wypełnień i intensywnie nasyconych powierzchni.
Pojemność: 240 ml.
A co z „najczarniejszymi” tuszami typu Triple Black?
Nazwy takie jak Triple Black, Ultra Black, Super Black czy Extra Black zwykle sugerują bardzo wysokie nasycenie pigmentem albo szczególnie głęboką czerń.
Nie jest to jednak jedna oficjalna kategoria o określonej recepturze. Każdy producent może używać takich nazw inaczej.
Dobrym przykładem jest Dynamic Triple Black, który producent opisuje jako czerń o bardzo wysokiej zawartości pigmentu i nieco większej gęstości niż klasyczny Dynamic Black.
Trzeba jednak zwracać uwagę na konkretną wersję produktu. Aktualny Dynamic Triple Black znajdujący się w ofercie Ars Tattoo jest tuszem artystycznym bez REACH i w Unii Europejskiej nie jest przeznaczony do tatuowania ludzi.
„Bardzo czarny” nie oznacza automatycznie „do tatuowania w UE”. Zawsze sprawdzaj konkretną butelkę, jej przeznaczenie oraz zgodność z aktualnymi wymaganiami REACH.
Jeżeli potrzebujesz bardzo mocnej czerni do pracy na człowieku w UE, w pierwszej kolejności szukaj produktów zgodnych z REACH przeznaczonych do blackoutu i mocnego nasycenia, np. Dynamic Blk Out czy Panthera XXX Tribal Black.
Greywash – to rozcieńczony czarny tusz, a nie szary kolor
To jedno z najważniejszych rozróżnień.
Greywash nie jest po prostu szarym tuszem.
W klasycznym black & grey powstaje poprzez zmniejszanie koncentracji czarnego pigmentu w płynnej bazie. Im mniejsza ilość czerni w mieszaninie, tym jaśniejszy wash.
Możemy więc mieć przykładowo:
Dark Greywash – ciemny wash z dużą ilością czerni,
Midtone / Medium Greywash – średnie rozcieńczenie,
Light Greywash – mocniej rozcieńczoną czerń,
Extra Light Greywash – bardzo jasny wash.
Po wygojeniu różne stężenia pozwalają uzyskać płynne przejścia od głębokiej czerni do bardzo lekkiego cienia skóry.
Greywash ≠ Grey. Greywash buduje ton przez rozcieńczenie czerni. Kryjący szary tusz jest osobnym kolorem i może być tworzony np. przez połączenie czarnego oraz białego pigmentu. Oba produkty mogą wyglądać szaro w butelce lub na skórze, ale pracują inaczej.
Gotowy greywash czy własne rozcieńczenie?
Tatuator może przygotowywać greywash samodzielnie albo korzystać z gotowych, fabrycznie przygotowanych stopni.
Własny greywash pozwala bardzo dokładnie dopasować proporcje do swojej techniki, ale wymaga powtarzalnego sposobu przygotowania.
Do rozcieńczania nie używa się przypadkowego płynu. Stosuje się odpowiedni shading solution / mixing solution przeznaczony do pracy z tuszami.
Gotowe greywashe mają natomiast jedną dużą zaletę: producent przygotowuje określone poziomy intensywności, dzięki czemu łatwiej zachować powtarzalność pomiędzy sesjami.
Przykładem jest seria World Famous Limitless Greywash, dostępna między innymi jako Light, Midtone i Dark Greywash.
GREYWASH / REACH
World Famous Limitless Dark Greywash
Gotowy ciemny greywash do budowania kontrolowanych przejść tonalnych w black & grey.
Pojemności: 30 ml i 120 ml.
Panthera Sumy – gotowe stopnie czerni do cieniowania
Podobną ideę wykorzystuje Panthera w swoich wariantach Sumy.
Dark Sumy jest przygotowany jako ciemniejszy stopień do cieniowania, natomiast Light Sumy pozwala budować lżejsze przejścia.
Takie produkty są szczególnie wygodne w:
realizmie black & grey,
portretach,
miękkim cieniowaniu,
budowaniu kilku poziomów wartości bez mieszania każdej porcji od początku.
Uniwersalna czerń czy kilka różnych czerni?
Nie ma jednej poprawnej konfiguracji.
Tatuator wykonujący różne style może korzystać z jednego uniwersalnego tuszu, np. Dynamic Union Black, Panthera Black Gold albo Eclipse Total Eclipse.
Przy bardziej wyspecjalizowanej pracy zestaw może natomiast wyglądać tak:
Linie
Liner Black – płynna czerń dobrana pod linework i kontur.
Cieniowanie
Kilka poziomów greywashu – od Dark do Extra Light.
Wypełnienia
Blackout / Filling Black o wysokim nasyceniu pigmentu.
Wszystko zależy od stylu pracy. Tatuator wykonujący wyłącznie delikatny black & grey będzie potrzebował innego zestawu niż osoba pracująca głównie w heavy blackworku.
Jak dobrać czarny tusz do stylu?
Fineline i precyzyjny linework
Szukaj czerni o przewidywalnym, płynnym przepływie. Dobrym punktem wyjścia jest produkt typu Liner Black albo płynna czerń uniwersalna.
Lettering
Duże znaczenie ma czystość linii i mocny kontrast. W zależności od stylu sprawdzi się liner lub bardziej nasycona czerń zaprojektowana specjalnie pod lettering.
Black & grey / realizm
Podstawą może być uniwersalna czerń oraz zestaw kilku greywashy. Pozwala to budować głębię od mocnych ciemnych fragmentów do bardzo lekkich przejść.
Blackwork
Przyda się czerń dobrze pracująca zarówno w konturze, jak i przy większym nasyceniu. Przy bardzo dużych powierzchniach warto rozważyć osobny tusz typu Blackout.
Blackout
Najważniejsze są nasycenie i równomierna praca na dużych powierzchniach. To właśnie tutaj specjalistyczne czernie do wypełnień pokazują największą różnicę.
Czy więcej pigmentu zawsze oznacza lepszy tusz?
Nie.
Wysoka zawartość pigmentu może być pożądana przy mocnych wypełnieniach, ale nie każda technika wymaga najbardziej skoncentrowanej czerni.
Przy cienkim lineworku równie ważne mogą być:
płynność,
przewidywalne podawanie przez kartridż,
łatwe prowadzenie długiej linii,
kontrola ilości tuszu.
Przy greywashu bardzo wysoka koncentracja czerni i tak zostanie zmniejszona przez odpowiednie rozcieńczenie.
Najlepsza czerń to więc niekoniecznie najczarniejsza czerń – tylko tusz najlepiej dopasowany do konkretnej techniki.
Czarne tusze a REACH – czego można używać w UE?
W Unii Europejskiej mieszaniny przeznaczone do wykonywania tatuażu muszą spełniać wymagania wynikające z ograniczeń REACH dotyczących tuszy do tatuażu.
Przepisy określają między innymi ograniczenia dotyczące zawartości określonych substancji i zanieczyszczeń oraz wymagania dotyczące oznakowania.
REACH nie oznacza, że tusz jest „w 100% bezpieczny” ani że reakcja skóry jest niemożliwa. Oznacza zgodność produktu z określonymi wymaganiami prawnymi dotyczącymi mieszanin stosowanych do tatuowania.
Dlatego w tym poradniku wszystkie polecane przez nas produkty do pracy na człowieku są wariantami zgodnymi z REACH.
Czarne tusze do tatuażu z REACH
Linery, uniwersalne czernie, greywashe i tusze do blackoutu
Sprawdź czarne tusze przeznaczone do wykonywania tatuaży zgodnie z aktualnymi wymaganiami obowiązującymi w Unii Europejskiej.
Czarne tusze z REACH
A co z czarnymi tuszami bez REACH?
W ofercie Ars Tattoo znajdują się również czarne tusze artystyczne bez REACH.
Nie są one przeznaczone do tatuowania ludzi na terenie Unii Europejskiej.
Mogą natomiast służyć między innymi do:
nauki na sztucznej skórze,
testowania prowadzenia linii,
ćwiczenia blackworku i wypełnień,
ćwiczenia własnych proporcji greywashu,
innych zastosowań artystycznych zgodnych z przeznaczeniem produktu.
Do tej grupy należą między innymi niektóre popularne klasyczne receptury, takie jak Dynamic Black czy Dynamic Triple Black.
Ich obecność na rynku nie oznacza, że można używać ich do tatuowania ludzi w UE.
Czarne tusze artystyczne bez REACH
Jak przechowywać czarny tusz?
Niezależnie od rodzaju czerni należy stosować się do instrukcji producenta i informacji na etykiecie.
Podstawowe zasady to:
przechowywanie w odpowiednich warunkach temperaturowych,
ochrona przed bezpośrednim słońcem,
zamykanie butelki po użyciu,
kontrola daty przydatności i informacji dotyczących okresu po otwarciu,
sprawdzenie numeru partii,
dokładne wstrząśnięcie przed użyciem, jeżeli zaleca to producent.
Tusz porcjuje się do jednorazowego kubeczka. Nie należy zanurzać kartridża bezpośrednio w oryginalnej butelce ani przelewać niewykorzystanej porcji z powrotem do opakowania.
Najczęściej zadawane pytania
Jaki czarny tusz do tatuażu jest najlepszy?
Nie istnieje jeden najlepszy czarny tusz do każdego zastosowania. Do linii możesz preferować płynny liner, do blackoutu mocniej napigmentowaną czerń do wypełnień, a do black & grey zestaw greywashy.
Czym różni się Liner Black od zwykłego Black?
Liner jest przygotowany przede wszystkim z myślą o konturowaniu i płynnym prowadzeniu linii. Uniwersalny Black ma zazwyczaj szersze zastosowanie i może służyć również do cieniowania czy wypełnień.
Co to jest Triple Black?
To nazwa stosowana przez niektórych producentów wobec mocno napigmentowanych czerni. Nie jest to oficjalny standard określający dokładną ilość pigmentu. Aktualny Dynamic Triple Black sprzedawany w Ars Tattoo jest wariantem bez REACH przeznaczonym do sztucznej skóry i zastosowań artystycznych.
Co to jest tusz Blackout?
To czerń nastawiona na mocne i równomierne nasycanie dużych powierzchni. Przykładem wariantu z REACH jest Dynamic Blk Out.
Czy greywash jest szarym tuszem?
Nie w klasycznym znaczeniu. Greywash powstaje przez zmniejszenie koncentracji czarnego tuszu w odpowiedniej bazie. Kryjący szary jest natomiast osobnym kolorem i zwykle ma inną formulację.
Czy można samemu zrobić greywash?
Tak. Czarny tusz można rozcieńczać odpowiednim shading solution przeznaczonym do tego zastosowania. Ważne jest zachowanie powtarzalnych proporcji i używanie produktów odpowiednich do tatuowania.
Gotowy czy własny greywash?
Gotowy greywash ułatwia zachowanie tych samych stopni intensywności między sesjami. Własne mieszanie daje większą swobodę, ale wymaga powtarzalnego sposobu przygotowania.
Z czego robi się czarny tusz?
W wielu współczesnych czarnych tuszach pigmentem jest Carbon Black / CI 77266. Do tego dochodzi płynna baza, np. woda, oraz składniki wpływające na konsystencję, stabilność i dyspersję pigmentu.
Czy czarny tusz ma prostszy skład niż kolorowy?
Często tak, ponieważ do uzyskania czerni może wystarczyć jeden główny pigment. Nadal jest to jednak przygotowana technologicznie mieszanina, a nie sam pigment rozpuszczony w wodzie.
Czy tusz z REACH jest całkowicie bezpieczny?
Nie należy przedstawiać tego w taki sposób. REACH określa ograniczenia dotyczące składu, określonych substancji i zanieczyszczeń oraz wymagania dotyczące oznakowania. Nie wyklucza wszystkich możliwych reakcji indywidualnych.
Czy można tatuować w UE czarnym tuszem bez REACH?
Nie, jeżeli produkt nie spełnia wymagań dla mieszanin przeznaczonych do tatuowania. Takie tusze dostępne w Ars Tattoo są oznaczone jako artystyczne i przeznaczone między innymi do ćwiczeń na sztucznej skórze.
Jak dobrać czarny tusz?
Linie → Liner | Cieniowanie → Greywash | Wypełnienie → Blackout | Wszystko → Universal Black
Nie szukaj zawsze najczarniejszego tuszu. Szukaj czerni najlepiej pasującej do sposobu pracy.
Greywash to rozcieńczona czerń. Nie myl go z kryjącym szarym kolorem.
Sprawdzaj konsystencję i przeznaczenie. Liner i blackout mają inne priorytety.
Do tatuowania ludzi w UE wybieraj właściwy wariant z REACH. Nazwa produktu sama w sobie nie przesądza o jego przeznaczeniu.
Czarne tusze do tatuażu z REACH
